ITS 515 - Türk İslam Edebiyatının Kaynakları

Edebiyat, bir milletin kendine mahsus özelliklerinin en önemli belgesidir. Milletlerin hayatını, tarih içerisinde aldığı durumu, fikir ve sanatlarının geçirdiği değişimi edebiyat tarihlerinden öğrenmek mümkündür. Her yeni fikir ve sanat atılımı, bağlı olduğu milletin, yani medeniyet dünyasının genel karakteriyle yakından ilgilidir.

Bu ders, Türk edebiyatının temel özelliklerini belirlemeyi, beslendiği kaynakları, dayandığı estetik anlayışı değerlendirmeyi; bu edebiyatın geliştiği sosyal ve kültürel ortamı tanımayı, bize yön veren eserleri anlayıp yorumlamayı hedefler.

Türk İslam Edebiyatı derslerinde, Türklerin İslam’ı kabul etmelerinden başlayarak klasik formlar içinde Tanzimat Dönemi’ne ve oradan da çeşitli değişiklerle günümüze kadar ulaşan din ağırlıklı edebî ürünler ve bunları ortaya koyan yazar ve şairler incelenecektir. Kur’ân-ı Kerim, hadisler ile Kısâs-ı Enbiyâlar (Siyerler ve diğer peygamberlerin kıssaları), Tasavvuf (Umumî tasavvuf, Tarikat-Tekke Edebiyatı ve Menâkıb-ı Evliyâ), devrin ilimleri, yerli malzeme ve İran Edebiyatı bu edebiyatın kaynaklarıdır. Arapça, Farsça ve dinî ilimler ile bu ilimlere ait ıstılahlar da dersin konuları arasındadır.

1. Vildan Serdaroğlu-Edep Der Edebiyat, Mehmet Çavuşoğlu – Divan Şiiri, Klasik Türk Şiir Estetiği-Ahmet Atilla Şentürk,
2. Vuslat Yolculuğu-Cemal Kurnaz
3. Bahar Akarpınar- Sufi Kültüründe Semboller
4. Cemal Kurnaz-Vuslat Yolculuğu
5. Muhammet Nur Doğan-Aşk Üzerine
6. Teymur Erol-Klasik Türk Şiirinde Derviş Tipi
7. Abdurrahman Güzel-Yunus Emre’de İnsan Kavramı
8. Ömer Savran-Klasik Türk Şiirinde Beden Harf İlişkisi
9. Saadet Karaköse- Klasik Edebiyatımızda Elif
10. Ethem Cebecioğlu- Tasavvufta Kuş Sembolü
11. Safi Arpaguş- Tasavvufta Mantıku’t-tayr, Mevlânâ’da Hz. Süleyman ve Kuşdili Tasavvuru
12. Aşk Ve Zillet Şeyh-i San'an'ın Hikâyesi- Rasim Özdenören
13. Yavuz Bayram – Klasik Türk Şiirinde Duyguların Dili Çiçekler
14. Ozan Kolbaş- Güneşin Atları
15. Tolga Öntürk- Bâki Divanında Efsanevi ve Mitolojik Kahramanlar
16. Eyüp Demir- Divan Edebiyatında Geçen Musiki Aletleri Ve Bunlarla Alakalı Kelimeler
17. Selami Alan-Türk Edebiyatında İstanbul
18. Kadına Dair Yazılar-Amasya Üni. Bildiri Kitabı

Tasavvuf-William Chittick, Dinî-Tasavvufî Türk Edebiyatı El Kitabı-Abdurrahman Güzel, Yunus Emre Divanı, Âşıkların Hâlleri-Ahmet Gazâli, . Necla Pekolcay vd., İslâmi Türk Edebiyatında Şekil ve Nevilere Giriş,İstanbul 2000 2. Necla Pekolcay (1976), İslami Türk Edebiyatı, İstanbul. 3. Agah Sırrı Levent (1988), Türk Edebiyatı Tarihi, Ankara. 4. Ömür Ceylan (2000), Tasavvufi Şiir Şerhleri, İstanbul: Kitabevi.

Leyla İle Mecnun, İskender Pala, Kapı Yayınları, Muhammet Nur Doğan, Şeyh Galip Hüsn ü Aşk, Yelkenli Yay.  Kemal Yavuz, Gülşehrî-Gülşennâme I-II, Kırşehir Valiliği Yay. 2007

Dersin içerisinde ayrıca ders notları, makaleler ve kitap önerileri verilecektir.

Derse katılımınız öğrenme sürecinin en önemli parçasıdır. Derse katılım ise sadece derse gelip imza vermek demek değil; derse düzenli ve zamanında gelmek, sınıf içi uygulamalara ve tartışmalara aktif olarak katılmak demektir. Dersler tam zamanında başlar. Derse gelememe sebebinizi dersten önce bilgilendirmek sizin sorumluluğunuzdadır.