Eğitim Fakültesi · Özel Eğitim Öğretmenliği · Lisans
Dersin Amacı
Bu dersin amacı; erken çocukluk özel eğitimiyle ilgili temel kavramlar ve kuramsal temelleri, erken müdahale yaklaşımlarını, yasal düzenlemeleri ve hizmet sunma modellerini kavratmaktır. Öğrencilerin; erken çocukluk özel eğitiminde değerlendirme süreçleri, ekip çalışması, davranışsal, gelişimsel ve doğal müdahale yöntemleri konusunda yetkinlik kazanmaları, ayrıca aile katılımı ve personel yeterlikleri hakkında mesleki beceriler geliştirmeleri amaçlanmaktadır.
Ders İçeriği
Bu derste erken çocukluk özel eğitimine ilişkin temel kavramlar, kuramsal temeller ve yasal politikalar ele alınmaktadır. Erken çocukluk dönemindeki özel gereksinimli çocukların değerlendirilmesi, hizmetlerin planlanması ve farklı hizmet sunma modelleri incelenmektedir. Ders kapsamında ekip ve iş birliği modelleri, aile katılımının önemi ve personelin sorumlulukları işlenmektedir. Ayrıca etkili uygulamalar bağlamında davranışsal, gelişimsel ve doğal müdahale yaklaşımları karşılaştırmalı olarak ele alınmakta ve alanın gelecekteki yönelimleri tartışılmaktadır.
Zorunlu Kaynaklar
Bakkaloğlu, H., Çelik, S., & Tomris, G. (Eds.) (2022). Araştırmadan uygulamaya erken çocukluk özel eğitimi el kitabı. Vize Akademik.
Bakkaloğlu, H., & Demir, Ş. (Çev. Eds.). (2021). Erken çocukluk özel eğitimi el kitabı. Anı Yayıncılık.
Millî Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2018). Özel eğitime ihtiyacı olan bireyler için (0-36 ay) erken çocukluk özel eğitim öğretim programı. Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü.
Millî Eğitim Bakanlığı [MEB]. (2018). Özel eğitime ihtiyacı olan bireyler için (37-78 ay) okul öncesi özel eğitim öğretim programı. Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü.
Önerilen Kaynaklar
Tomris, G., ve Çelik, S. (2022). Erken çocukluk özel eğitimi: Kuramsal ve yasal temeller, Dünya’daki ve Türkiye’deki son eğilimler. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 23(1), 243-269.
Öztürk-Ertem, İ. (2005). İlk üç yaşta gelişimsel sorunları olan çocuklar: Üç sorun ve üç çözüm. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 6(2), 13-25.
Açıklamalar
Dersin İşleyiş Yöntemi: Dersler teorik altyapının aktarılmasının yanı sıra örnek olay incelemeleri, grup tartışmaları ve video analizleri eşliğinde yürütülecektir.
Uygulama Odaklı Yaklaşım: Erken çocukluk özel eğitiminde kullanılan davranışsal, gelişimsel ve doğal müdahale yöntemleri, gerçek yaşam senaryoları ve vaka örnekleri üzerinden ele alınacaktır.
Kurallar
Materyal ve Kaynak Takibi: Haftalık ders konusu önceki hafta paylaşılacak, öğrencilerin derslere ilgili haftanın okumalarını tamamlayarak katılması beklenmektedir.
Devam Zorunluluğu: Üniversite mevzuatı uyarınca teorik derslere devam zorunluluğu bulunmakta olup, öğrencilerin ders süreçlerini düzenli takip etmeleri beklenmektedir.
İletişim Kanalları: Dersle ilgili duyurular ve bilgilendirmeler resmi sistemler (Microsoft Teams-Eposta) üzerinden yapılacak olup, öğrencilerin kurumsal e-postalarını düzenli kontrol etmeleri önem arz etmektedir.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Erken Çocukluk Özel Eğitimi’ne ilişkin temel kavramları tanımlar.
- Erken Çocukluk Özel Eğitimi’nde değerlendirme, hizmetlerin planlanması, hizmet sunma modelleri ve programlarını açıklar.
- Erken Çocukluk Özel Eğitimi’nde ekip ve iş birliği modellerini açıklayarak karşılaştırır.
- Erken Çocukluk Özel Eğitimi’nde aile katılımı ve ailelerin güçlendirilmesinin önemini açıklar.
- Erken Çocukluk Özel Eğitimi’nde yer alan personelin sorumlulukları ve yeterliklerini açıklar.
- Erken Çocukluk Özel Eğitimi’ndeki etkili uygulamaları tanımlayarak gelişimsel, davranışsal ve doğal müdahaleleri karşılaştırır.
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 16 | 3 | 48 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 16 | 2 | 32 |
| Ara Sınav | 1 | 10 | 10 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 1 | 20 | 20 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Erken Çocukluk Özel Eğitimine İlişkin Temel Konular | İlgili kaynakların okunması |
| 2 | Erken Çocukluk Özel Eğitiminin Kuramsal Temelleri | İlgili kaynakların okunması |
| 3 | Erken Çocukluk Özel Eğitimine İlişkin Politikalar ve Yasal Düzenlemeler | İlgili kaynakların okunması |
| 4 | Erken Çocukluk Özel Eğitiminde Değerlendirme | İlgili kaynakların okunması |
| 5 | Erken Çocukluk Özel Eğitim Hizmetlerinin Planlanması | İlgili kaynakların okunması |
| 6 | Erken Çocukluk Özel Eğitiminde Hizmet Sunma Modelleri ve Programları | İlgili kaynakların okunması |
| 7 | Erken Çocukluk Özel Eğitiminde Ekip ve İş Birliği | İlgili kaynakların okunması |
| 8 | Ara Sınav | Ara Sınav |
| 9 | Erken Çocukluk Özel Eğitiminde Müdahale: Etkili Uygulamalar | İlgili kaynakların okunması |
| 10 | Erken Çocukluk Özel Eğitiminde Müdahale: Davranışsal Müdahaleler | İlgili kaynakların okunması |
| 11 | Erken Çocukluk Özel Eğitiminde Müdahale: Gelişimsel Müdahaleler | İlgili kaynakların okunması |
| 12 | Erken Çocukluk Özel Eğitiminde Müdahale: Doğal Müdahaleler | İlgili kaynakların okunması |
| 13 | Erken Çocukluk Özel Eğitiminde Seçme Konular: Aile | İlgili kaynakların okunması |
| 14 | Erken Çocukluk Özel Eğitiminde Seçme Konular: Personel | İlgili kaynakların okunması |
| 15 | Erken Çocukluk Özel Eğitiminin Geleceği | İlgili kaynakların okunması |
| 16 | Final Sınavı | Final Sınavı |