Eğitim Fakültesi · Özel Eğitim Öğretmenliği · Lisans
AKTS: 3 T+U+L: 2+0+0 Zorunlu
Koordinatör: Doç. Dr. Ali GURBETOĞLU
Dersin Amacı
Eğitim Felsefesiyle ilgili kavramları tanımlamak, Felsefe ve Eğitim arasındaki ilişkiyi açıklamak, Felsefi akımların gerektirdiği eğitim sistemlerini kuramsal olarak tasarlayabilmek, Felsefe ve eğitim arasındaki ilişkinin öneminin farkında olmak. Mevcut eğitim sistemlerine felsefi, eleştirel ve sorgulayıcı bir bakış açısı kazandırmak, Alternatif çözümler, yeni bir eğitim anlayışı geliştirme konusunda düşünsel yetenek, yeterlilik ve donanım kazandırmak, Türk eğitim sistemi üzerinde eleştirel düşünme ve alternatif çözümler üretme yeteneği kazandırmak.
Ders İçeriği
- Felsefe Nedir? Felsefi tanımlar (bilgi, bilimsel bilgi, sevgi, sezgi, düşünme, yaratmak, yaratıcılık kavramlarının incelenmesi),
- Felsefenin uğraş alanları (Ontoloji, Epistemoloji, Aksiyoloji),
- Felsefi Akımlar, İdealizm ve eğitim, Realizm ve eğitim, Varoluşculuk ve eğitim, Pragmatizm ve eğitim,
- Eğitim Felsefesi ve eğitim felsefesi sorunu,
- Eğitim Felsefesi akımları, Daimicilik, Esasicilik, İlerlemecilik, Yapılandırmacılık, politeknik eğitim,
- Türk eğitim sisteminin felsefi temelleri,
- Eğitime ve okula radikal eleştiriler
Zorunlu Kaynaklar
- Ergün, Mustafa- Çoban, Ahmet (Editör) (2024), Eğitim Felsefesi, Ankara: Pegem Yayınları
- Ergün, Mustafa (2025) Eğitim Felsefesi, Ankara: Pegem Yayınları
- Sönmez, Veysel (2023) Eğitim Felsefesi, Ankara: Anı Yayıncılık
- Bakır, Kemal (2021) Eğitim Felsefesi, Ankara: Pegem Yayınları
- Cevizci, Ahmet (2011) Eğitim Felsefesi, İstanbul: Say Yayınları
- Tozlu, Necmettin (2003) Eğitim Felsefesi, Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları
- Büyükdüvenci, Sabri (1991) Eğitim Felsefesine Giriş, Ankara: Savaş Yayınları
- Güçlü, Mustafa (2019) Eğitim Felsefesi, Ankara: Pegem
- Reboul, Olivier (2025) Eğitim Felsefesi, Çev: Kağan Kahveci, İstanbul: İş Bankası Yayınları
- Kıncal, Remzi Y. (2019) Eğitim Felsefesi, Ankara: Nobel Akademi Yayınları
- Ada, Sefer (2021) Eğitim Felsefesi, Ankara: Nobel Akademi Yayınları
- Tezci, Erdoğan, (Editör) (2021) Eğitim Felsefesi, Ankara: Nobel Akademi Yayınları
- Arslanoğlu, İbrahim (2020) Eğitim Felsefesi, Ankara: Nobel Akademi Yayınları
- Küçükali, Rıdvan (Editör) (2021) Eğitim Felsefesi, Ankara: Anı Yayıncılık
Önerilen Kaynaklar
- Aytaç, Kemal (1992) Avrupa Eğitim Tarihi, İstanbul: Marmara Üniversitesi Yayınları
- Aytaç, Kemal (1985) Avrupa Okul Sistemlerinin Demokratlaştırılması, Ankara: Ankara Üniversitesi Yayınları
- Binbaşıoğlu, Cavit (1995) Türkiye’de Eğitim Bilimleri Tarihi, İstanbul: Milli Eğiti m Yayınları
- Kodaman, Bayram (1999) Abdülhamit Devri Okul Sistemi, Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları
- Tozlu, Necmettin (1993) İbn Tufeyl'in Eğitim Felsefesi, İstanbul: Inkılap Yayınları.
- Bakır, Kemal (2011) Demokratik Eğitim - John Dewey'in Eğitim Felsefesi Üzerine, Ankara: Pegem Yayınları
- Bal, Hüseyin (1991) 1924 Raporunun Türk Eğitimine Etkileri ve J.Dewey, İstanbul: (y.y.)
- Yakupoğlu, Kenan (2006) Osmanlı Medrese Eğitimi ve Felsefesi, İstanbul: Gökkubbe Yayınları.
- Küken, Gülnihal (2001) Ortaçağda Eğitim Felsefesi, İstanbul: Alfa Yayınları
- Öğretim Üyesinin Ders Notları
- KPSS Kitapları
Açıklamalar
- Derse hazırlıklı olarak vaktinde gelmek ve aktif katılım göstermek esastır.
- Başarı notu; Arasınav %40, Final sınavı %60 oranında katılarak belirlenir.
Kurallar
Derslere hazırlıklı olarak vaktinde gelinir ve mutlaka %70 devam sağlanır.
Telefonlar sessize alınır ve kapalı ortamda tutulur.
Dersin huzur ve sükûnuna özen gösterilir.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Eğitim felsefesinin ne olduğunu ve ne işe yaradığını bilir, meslek hayatında bu bilgileri kullanır.
- Eğitimin ne olduğu ve ne olması gerektiği hakkında eleştirel düşünür ve sorgulama yeteneği kazanır.
- Felsefi ekollerin varlık, bilgi, değer, insan ve eğitimle ilgili görüşlerini bilir. .
- Farklı eğitim anlayış ve yöntemlerinin etkilendiği felsefi yaklaşım ve dünya görüşlerini bilir.
- Eğitim felsefesi kuramlarını bilir, bütün bunları eleştirel bir gözle değerlendirerek kendi eğitim anlayış ve yöntemlerini geliştirmede kullanır.
- Türk eğitim sisteminin tarihsel gelişimi içinde geleneksel ve güncel sorunlarını felsefi-pedagojik boyutlarıyla değerlendirir.
- Mevcut duruma eleştirel ve sorgulayıcı yaklaşarak alternatifler üzerinde düşünerek yeni projeler geliştirir.
- Gelenekselleşmiş modern eğitim sisteminin ve okul kurumunun eğitim için tek seçenek olmadığı bilincini kazanır.
Temel Alan Dağılımı
(14) Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri%70 (22) Beşeri Bilimler%30
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
AnlatımSoru-CevapTartışmaBireysel Çalışma
Ölçme ve Değerlendirme
Sınav (Yazılı Sınav / Test: Doğru-Yanlış Testi, Çoktan Seçmeli Testi, Kısa Cevaplı Test, Eşleştirmeli Test)
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 16 | 2 | 32 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 16 | 2 | 32 |
| Ara Sınav | 1 | 5 | 5 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 1 | 6 | 6 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Eğitim ve Felsefe | Mustafa Güçlü (2019) Eğitim Felsefesi, 3. Bölüm; Mustafa Ergün (2025) Eğitim Felsefesi, “Eğitim Felsefesi Nedir” Bölümü |
| 2 | Felsefenin Uğraş Alanları | Mustafa Güçlü (2019) Eğitim Felsefesi, 1. Bölüm; Mustafa Ergün, Ahmet Çoban (Editör) (2024), Eğitim Felsefesi, 1. Bölüm |
| 3 | Felsefi Akımlar ve Eğitim: İdealizm, Realizm ve Eğitim | Mustafa Güçlü (2019) Eğitim Felsefesi, 5. ve 6. Bölüm; Mustafa Ergün (2025) Eğitim Felsefesi, “Felsefe Akımları-Eğitim Akımları” Bölümü; Mustafa Ergün, Ahmet Çoban (Editör) (2024), Eğitim Felsefesi, 5. Bölüm |
| 4 | Felsefi Akımlar: Naturalizm, Pozitivizm, Materyalizm, Liberalizm ve Eğitim | Mustafa Güçlü (2019) Eğitim Felsefesi, 8. Bölüm; Mustafa Ergün (2025) Eğitim Felsefesi, “Felsefe Akımları-Eğitim Akımları” Bölümü; Mustafa Ergün, Ahmet Çoban (Editör) (2024), Eğitim Felsefesi, 5. Bölüm |
| 5 | Felsefi Akımlar: Pozitivizm, Varoluşçuluk, Analitik Felsefe ve Eğitim | Mustafa Güçlü (2019) Eğitim Felsefesi, 7. ve 9. Bölüm; Mustafa Ergün (2025) Eğitim Felsefesi, “Felsefe Akımları-Eğitim Akımları” Bölümü; Mustafa Ergün, Ahmet Çoban (Editör) (2024), Eğitim Felsefesi, 5. Bölüm |
| 6 | Eğitim Felsefesi ve Akımları: Daimicilik | Mustafa Güçlü (2019) Eğitim Felsefesi, 10. Bölüm; Mustafa Ergün (2025) Eğitim Felsefesi, “Felsefe Akımları-Eğitim Akımları” Bölümü; Mustafa Ergün, Ahmet Çoban (Editör) (2024), Eğitim Felsefesi, 6. Bölüm |
| 7 | Eğitim Felsefesi ve Akımları: Esasicilik, İlerlemecilik, Yeniden Kurmacılık, Politeknik Eğitim | Mustafa Güçlü (2019) Eğitim 10. Bölüm; Mustafa Ergün (2025) Eğitim Felsefesi, “Felsefe Akımları-Eğitim Akımları” Bölümü; Mustafa Ergün, Ahmet Çoban (Editör) (2024), Eğitim Felsefesi, 6. Bölüm |
| 8 | Ara Sınav | Ara Sınav |
| 9 | 20. Yüzyıl Eğitim Akımları | Mustafa Ergün (2025) Eğitim Felsefesi, “Felsefe Akımları-Eğitim Akımları” Bölümü; Mustafa Ergün, Ahmet Çoban (Editör) (2024), Eğitim Felsefesi,13. Bölüm |
| 10 | Türk Eğitim Sisteminin Felsefi Temelleri | Mustafa Güçlü (2019) Eğitim Felsefesi, 13-14. Bölüm; Mustafa Ergün, Ahmet Çoban (Editör) (2024), Eğitim Felsefesi, 7 ve 8. Bölümler |
| 11 | Batı Etkisi Dönemi Türk Eğitim Sistemi | Mustafa Güçlü (2019) Eğitim Felsefesi, 13-14. Bölüm; Mustafa Ergün, Ahmet Çoban (Editör) (2024), Eğitim Felsefesi, 9. ve 11. Bölüm |
| 12 | Cumhuriyet Dönemi Türk Eğitim Sistemi | Mustafa Güçlü (2019) Eğitim Felsefesi, 13-14. Bölüm; Mustafa Ergün, Ahmet Çoban (Editör) (2024), Eğitim Felsefesi, 10. Bölüm |
| 13 | Eğitime ve Okula Radikal Eleştiriler | Mustafa Ergün (2025) Eğitim Felsefesi, “Radikal ve Postmodern Eğitimcilerin Çağdaş Eğitim Sorunlarına Felsefi Yaklaşımları” Bölümü |
| 14 | Ütopyalar ve Eğitim Felsefesi | Mustafa Ergün, Eğitim Felsefesi |
| 15 | Genel Değerlendirme | Genel Değerlendirme |
| 16 | Final Sınavı | Final Sınavı |