Program Hakkında
-Yirmibir saatlik yedi adet ders, yüksek lisans semineri ve tez çalışmasından oluşur. (Toplam 120 AKTS) Bu programı tamamlamanın normal süresi 4 yarıyıl, azami süresi 6 yarıyıldır.
-Ders aşamasını tamamlayan öğrenciler tezlerine başlamadan önce tez formuyla birlikte bir tez önerisini Enstitüye sunarlar. Tez önerileri Enstitü tarafından kabul edildikten sonra tezlerine başlamaya hak kazanırlar.
Program Amaçları ve Hedefleri
Amaçlar
- Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı Yüksek Lisans Programının amacı; Kur’an’ın mesajının ve İslam’ın ortaya koyduğu değer ve telakkilerin ne olduğunu kendi bütünlüğü içinde anlaşılmasını sağlayacak kapsamlı bilgiler sunmaktır. Bunun yanında, Anabilim Dalı kapsamındaki bilim dallarında bilimsel araştırma yapabilme yetkinliği kazanmış, alanının sorunlarına vâkıf ve onlara çözümler üretebilen, akademik konularda sorgulama, yeni yorumlar geliştirme, üretkenlik, katılımcılık niteliklerine sahip araştırmacılar yetiştirmek de programın önde gelen amaçları arasında yer alır. Bu programdan mezun olanlar İslam’ı temel kaynaklardan öğrenmiş olmanın yanında, karşılaşılan yeni durum ve olaylar karşısında yeni yorumlar geliştirebilecek bir yetkinlik ve bilgi birikimi de kazanmış olurlar.
- Temel İslam Bilimleri Yüksek Lisans programının hedefi, program bünyesinde yer alan bilim dallarında uzmanlaşmış, o alanın tarihsel ve güncel problemlerini derinden kavramış, gerektiğinde temel kaynaklardan da yararlanarak bu problemlere çözümler üretebilecek, yeni yorumlar geliştirebilecek nitelikli, bilimsel donanıma sahip araştırıcılar yetiştirmektir. Bu araştırmacıların, Kur’an mesajının mahiyetini, İslam’ın tarihte ve çağdaş dünyadaki açılımlarının ne olduğunu alanıyla ilgili bilim dallarıyla da bağlantılar kurarak bütün halinde kavrayacak ve açıklayacak bir düzeye gelmeleri programın öncelikli hedefleri arasında yer alır.
Program Öğrenme Çıktıları
BİLGİ
- İlahiyat alanındaki ortaya çıkacak yeni problemleri Kur’an, Sünnet ve bunlara bağlı diğer delillerden yararlanarak bilimsel anlamda ifade etme ve topluma objektif veriler üretmek.
- İslami ilimlere dair meselelerde uluslararası düzeyde görüş alışverişinde bulunabilme becerisi kazanır.
- İslam kültür tarihindeki tenkid zihniyetini örneklerle inceleme ve tartışma imkanı bularak bu konuda perspektif kazanır. Batıda uygulanan tenkid yöntemlerini öğrenir ve yöntemler arasında karşılaştırma yapar.
- İslam düşüncesinin oluşum ve gelişim sürecini anlar, değerlendirir ve yorumlar.
- İslami İlimlere dair klasik ve modern kaynakları anlama ve değerlendirme becerisi kazanır
- Tarihi süreçte alanın geçirdiği değişimleri, aşamaları ve bunların özelliklerini kavrar
- İlahiyat alanındaki ortaya çıkacak yeni problemleri Kur’an, Sünnet ve bunlara bağlı diğer delillerden yararlanarak bilimsel anlamda ifade etme ve topluma objektif veriler üretmek.
- İslami ilimlere dair meselelerde uluslararası düzeyde görüş alışverişinde bulunabilme becerisi kazanır.
- İslam kültür tarihindeki tenkid zihniyetini örneklerle inceleme ve tartışma imkanı bularak bu konuda perspektif kazanır. Batıda uygulanan tenkid yöntemlerini öğrenir ve yöntemler arasında karşılaştırma yapar.
- İslam düşüncesinin oluşum ve gelişim sürecini anlar, değerlendirir ve yorumlar.
- İslami İlimlere dair klasik ve modern kaynakları anlama ve değerlendirme becerisi kazanır
- Tarihi süreçte alanın geçirdiği değişimleri, aşamaları ve bunların özelliklerini kavrar
Verilen Derece ve Düzeyi
TEMEL İSLAM BİLİMLERİ (ARAPÇA) tezli yüksek lisans programı 120 AKTS'den oluşan 2 yıllık (4 yarıyıl) bir programdır. Program, Bologna Süreci’nin “Yükseköğretimde Avrupa Yeterlilikler Üst Çerçevesi (QF-EHEA)” sinde tanımlanan “İkinci Düzey (Second Cycle)” ile “Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesi (TYYÇ)” nde tanımlanan "7. Düzey" yeterlilikleri için belirlenmiş olan AKTS koşullarını ve düzey yeterliliklerini ayni zamanda “Avrupa Yaşam Boyu Öğrenme Yeterlilikler Çerçevesi(EQF-LLL)” nde tanımlanan "7. Düzey" yeterliliklerini sağlamaktadır.
Programı başarı ile tamamlayan öğrencilere TEMEL İSLAM BİLİMLERİ (ARAPÇA) Yüksek Lisans Derecesi (Diploması) verilmektedir.
Kabul Koşulları
Program Dili: Arapça
Kontenjan: 15 (Uluslararası Öğrenci: 12)
ALES: 55 (Tüm puan türleri)
Yabancı Dil Puanı: 70 (Arapça - YDS/YÖKDİL veya dengi)
Türkçe Dil Yeterlik Belgesi (Yabancı Uyruklu Öğrenciler için): -
Bilim Değerlendirme Sınavı Puanı: 50
Mezuniyet Şartı: İlahiyat / İslami İlimler Fakültesi veya muadili fakülte lisans mezunu olmak.
Bilimsel Hazırlık: Var (Alan dışı öğrenciler için)
Mezuniyet Koşulları
-Yirmibir saatlik yedi adet ders, yüksek lisans semineri ve tez çalışmasından oluşur. (Toplam 120 AKTS ve 2,50 ve üzeri ortalama) Bu programı tamamlamanın normal süresi 4 yarıyıl, azami süresi 6 yarıyıldır.
-Ders aşamasını tamamlayan öğrenciler tezlerine başlamadan önce tez formuyla birlikte bir tez önerisini Enstitüye sunarlar. Tez önerileri Enstitü tarafından kabul edildikten sonra tezlerine başlamaya hak kazanırlar.
Eğitim Planı
1. Yarıyıl
Zorunlu Ders Sayısı: 1 Seçmeli Ders Sayısı: 3
| Kod | Ders Adı | Tür | Eğitim Dili | T | P | L | H | AKTS | Kr. |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| TİB 597 | Bilimsel Araştırma Yöntemleri | Zorunlu | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| BLS 001 | Bölüm Seçmeli Ders | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| BLS 002 | Bölüm Seçmeli Ders | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| BLS 003 | Bölüm Seçmeli Ders | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| Toplam: | 12 | 0 | 0 | 12 | 30,0 | 12,0 | |||
1. Yarıyıl Seçmeli Dersler
| Kod | Ders Adı | Tür | Eğitim Dili | T | P | L | H | AKTS | Kr. |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| TİB 523 | Günümüz Fıkıh Problemleri | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 525 | İslam Düşüncesinin Kelami Boyutları | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 527 | İslamın İrfani Boyutu Tasavvuf | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 529 | Günümüzde Hadis Çalışmaları | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 531 | Tasavvuf Terminolojisi | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 533 | Arapça Tercüme Teknikleri | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 535 | Günümüzde İslam | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 537 | Kıraat İhtilafları Tarihi | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 539 | Mushaf İmlası | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 541 | Kıraat ve Anlam İlişkisi | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 567 | Hadis Edebiyatı | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 569 | Kur’an İlimleri ve Kaynakları | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 573 | Tefsir Tarihi | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| Toplam: | 39 | 0 | 0 | 39 | 97,5 | 39,0 | |||
2. Yarıyıl
Zorunlu Ders Sayısı: 1 Seçmeli Ders Sayısı: 3
| Kod | Ders Adı | Tür | Eğitim Dili | T | P | L | H | AKTS | Kr. |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| TİB 501 | Yüksek Lisans Semineri | Zorunlu | Arapça | 2 | 0 | 0 | 2 | 7.5 | 2 |
| BLS 004 | Bölüm Seçmeli Ders | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| BLS 005 | Bölüm Seçmeli Ders | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| BLS 006 | Bölüm Seçmeli Ders | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| Toplam: | 11 | 0 | 0 | 11 | 30,0 | 11,0 | |||
2. Yarıyıl Seçmeli Dersler
| Kod | Ders Adı | Tür | Eğitim Dili | T | P | L | H | AKTS | Kr. |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| TİB 520 | Kur’an İlimleri ve Kaynakları | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 522 | Hadis Usulü ve Edebiyatı | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 524 | İleri Arapça | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 526 | İslami Araştırmalarda Usul | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 528 | Günümüz Tefsir Problemleri | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 530 | İslam Hukuk Metodolojisi | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 532 | Ehli Sünnet Kelamının Temel Meseleleri | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 534 | İslami İlimlerde Usul | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 536 | Klasik Metin Okumaları | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 538 | Klasik Vücuhat Metinleri | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 540 | Kur’an Kıraatinde Vakf ve İbtida | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 542 | İslam İlimleri Klasik Metin Okumaları | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 564 | Fıkıh Kaideleri ve Günümüz Problemleri | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| TİB 570 | Muamelat Fıkhı | Bölüm Seçmeli | Arapça | 3 | 0 | 0 | 3 | 7.5 | 3 |
| Toplam: | 42 | 0 | 0 | 42 | 105,0 | 42,0 | |||
3. Yarıyıl
Zorunlu Ders Sayısı: 1 Seçmeli Ders Sayısı: 0
| Kod | Ders Adı | Tür | Eğitim Dili | T | P | L | H | AKTS | Kr. |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| TİB 500 | Yüksek Lisans Tezi | Tez | Arapça | 0 | 0 | 0 | 0 | 60 | 0 |
| Toplam: | 0 | 0 | 0 | 0 | 60,0 | 0,0 | |||
5. Yarıyıl
Zorunlu Ders Sayısı: 1 Seçmeli Ders Sayısı: 0
| Kod | Ders Adı | Tür | Eğitim Dili | T | P | L | H | AKTS | Kr. |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| TİB 500 | Yüksek Lisans Tezi | Tez | Arapça | 0 | 0 | 0 | 0 | 60 | 0 |
| Toplam: | 0 | 0 | 0 | 0 | 60,0 | 0,0 | |||
Ders Yükü Özeti
| Ders Yükü Özeti | T | P | L | H | AKTS | Kr. |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Genel Toplam (Ders Sayısı: 10) | 23 | 0 | 0 | 23 | 180,0 | 23,0 |
| Zorunlu Ders Toplamı (Ders Sayısı: 2) | 5 | 0 | 0 | 5 | 15,0 | 5,0 |
| Seçmeli Ders Toplamı (Ders Sayısı: 6) | 18 | 0 | 0 | 18 | 45,0 | 18,0 |
| Ders Türü | Ders Sayısı | Oran (%) |
|---|---|---|
| Zorunlu Ders | 2 | 20,00 |
| Seçmeli Ders | 6 | 60,00 |
| Bölüm Dışı Seçmeli Ders | 0 | 0,00 |
T: Teori, P: Pratik, L: Laboratuvar, HDS: Haftalık Ders Saati, AKTS: Avrupa Kredi Transfer Sistemi, Kr.: Kredi
Temel Alan Dağılımı
| Temel Alan | Toplam AKTS | Oran (%) |
|---|---|---|
| Beşeri Bilimler | 132.8 | 45.7% |
| Hukuk | 93 | 32% |
| Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | 45 | 15.5% |
| Beşeri Bilimler | 10.5 | 3.6% |
| Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | 4.5 | 1.6% |
| Bilinmeyen / Belirtilmemiş | 4.5 | 1.6% |
Ders Kategori Listesi
Zorunlu Dersler
| Ders | AKTS | Oran (%) |
|---|---|---|
| TİB 501 - Yüksek Lisans Semineri | 7.5 | |
| 14 - Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | %30 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %70 | |
| TİB 597 - Bilimsel Araştırma Yöntemleri | 7.5 | |
| 14 - Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | %30 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %70 |
Seçmeli Dersler
| Ders | AKTS | Oran (%) |
|---|---|---|
| TİB 500 - Yüksek Lisans Tezi | 60 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %30 | |
| 38 - Hukuk | %70 | |
| TİB 520 - Kur’an İlimleri ve Kaynakları | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %100 | |
| TİB 522 - Hadis Usulü ve Edebiyatı | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %100 | |
| TİB 523 - Günümüz Fıkıh Problemleri | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %30 | |
| 38 - Hukuk | %70 | |
| TİB 524 - İleri Arapça | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %70 | |
| TİB 525 - İslam Düşüncesinin Kelami Boyutları | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %100 | |
| TİB 527 - İslamın İrfani Boyutu Tasavvuf | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %100 | |
| TİB 528 - Günümüz Tefsir Problemleri | 7.5 | |
| 14 - Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | %50 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %50 | |
| TİB 529 - Günümüzde Hadis Çalışmaları | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %100 | |
| TİB 531 - Tasavvuf Terminolojisi | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %100 | |
| TİB 533 - Arapça Tercüme Teknikleri | 7.5 | |
| 14 - Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | %40 | |
| 99 - Bilinmeyen / Belirtilmemiş | %60 | |
| TİB 534 - İslami İlimlerde Usul | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %100 | |
| TİB 535 - Günümüzde İslam | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %100 | |
| TİB 536 - Klasik Metin Okumaları | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %100 | |
| TİB 537 - Kıraat İhtilafları Tarihi | 7.5 | |
| 14 - Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | %100 | |
| TİB 538 - Klasik Vücuhat Metinleri | 7.5 | |
| 14 - Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | %100 | |
| TİB 539 - Mushaf İmlası | 7.5 | |
| 14 - Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | %90 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %10 | |
| TİB 540 - Kur’an Kıraatinde Vakf ve İbtida | 7.5 | |
| 14 - Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | %90 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %10 | |
| TİB 541 - Kıraat ve Anlam İlişkisi | 7.5 | |
| 14 - Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | %100 | |
| TİB 542 - İslam İlimleri Klasik Metin Okumaları | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %100 | |
| TİB 564 - Fıkıh Kaideleri ve Günümüz Problemleri | 7.5 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %50 | |
| 38 - Hukuk | %50 | |
| TİB 573 - Tefsir Tarihi | 7.5 | |
| 14 - Öğretmen Yetiştirme ve Eğitim Bilimleri | %30 | |
| 22 - Beşeri Bilimler | %70 |


