Rektörlüğe Bağlı Bölümler · İZÜ Seçmeli Dersler · Lisans
AKTS: 3 T+U+L: 2+0+0 İZÜ Ortak Seçmeli
Koordinatör: Dr. Öğr. Gör. Oğuz Alp DEDEOĞLU
Öğretim Üyeleri: Dr. Öğr. Gör. Oğuz Alp DEDEOĞLU
Dersin Amacı
Dersin amacı, Mimari anıtlar, Tezyinat, Kitap Sanatları aracılığı ile Türk ve İslam kültürlerinin tarihine ilişkin en temel ve genel bilgileri öğrencilere iletmek, Türk-İslam kültürünün öne çıkan eserlerini toplumsal ve tarihi olgular ışığında öğrencilerle tanıştırmak ve diğer kültürlerden estetik açıdan özgünlüklerini fark ettirmek.
Ders İçeriği
Ders kapsamında, kronolojik olarak Orta Asya Türk sanatından başlayarak muhtelif Türk sanatlarıyla birlikte İslamiyetin başlangıcından Asya, Afrika ve Avrupa olmak üzere üç kıtayı kapsayan küresel bir güç olarak evrimine kadar İslam dünyasında gelişen sanatlar incelenecektir.
Zorunlu Kaynaklar
Aslanapa, O., (2016), Türk Sanatı. İstanbul: Remzi Kitabevi.
Dündar, A., (Ed.), (2019), Türk İslam Sanatları Tarihi El Kitabı. İstanbul: Grafiker Yayınları.
Önerilen Kaynaklar
- Aslanapa, O., (2016), Türk Sanatı. Remzi Kitabevi.
- Çandarlıoğlu, G., (2019). İslam Öncesi Türk Tarihi ve Kültürü. Türk dünyası araştırmaları vakfı.
- Çoruhlu, Y., (2003), Erken Devir Türk Sanatı. İstanbul: Kabalcı Yayınları.
- Dündar, A., (Ed.), (2019), Türk İslam Sanatları Tarihi El Kitabı. İstanbul: Grafiker Yayınları.
- Fettah A., (2020). K. A. C. Creswell'e Göre Erken Devir İslâm Mimarisi. İstanbul: Mimar ve Mühendisler Grubu Yayınları.
- Grabar, O., (2004). İslam Sanatının Oluşumu. Çev. Nuran Yavuz. İstanbul: Kanaat Yayınları.
- Grabar, O., (2022). Erken Dönem İslam Sanatı. 650-1100 İslam Sanatı Çalışmalarının İnşası I. İstanbul: Albaraka Yayınları.
- Grabar, O., (2022). İslami Görsel Kültür 1100-1800: İslam Sanatı Çalışmalarının İnşası II. İstanbul: Albaraka Yayınları.
- Hillenbrand, R., (1994). Islamic Architecture: Form, Function and Meaning. Edinburgh: Edinburgh University Press.
- Korn, L., (2020) İslam Sanatı Tarihi. çev. Feride Kurtulmuş. İstanbul: Runik Yayınları.
- Mahir, B., (2018). Osmanlı Minyatür Sanatı. Türkiye: Kabalcı Yayınevi.
- Necipoğlu, G., (2013), Sinan Çağı Osmanlı İmparatorluğu'nda Mimari Kültür. İstanbul: Bilgi Üniversitesi.
- Ögel, B., (2020). Dünden bugüne Türk kültürünün gelişme çağları. Türk dünyası araştırmaları vakfı.
- Taşağıl, A., (2024) “Kök Tengri’nin Çocukları (Avrasya Bozkırlarında İslam Öncesi Türk Tarihi)” İstanbul: Bilge Kültür Sanat.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Öğrenci, Türk sanatının ortaya çıkışını, gelişimini ve etkilerini sanat eserleri üzerinden keşfeder.
- İslam sanatının temel özelliklerini sanat eserleri üzerinden keşfeder.
- Türk-İslam sanatının tür ve dönemleri hakkında genel bilgi sahibi olur.
- Türk-İslam mimarisinin dönemlerini ve belirgin özelliklerini tanımlar.
- İslam sanatlarının tezyinat türleri ve teknikleri hakkında genel bilgi sahibi olur.
- Türk ve İslam Sanatları terminolojisinin belli başlı kavramlarına vakıf olur.
- Türk ve İslam sanatlarının estetiğine aşina olur.
- Türk ve İslam sanatı eserleri ile Batılı sanat eserleri arasında estetik açıdan daha rahat kıyaslama yapar.
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
AnlatımSoru-CevapTartışmaBireysel Çalışma
Ölçme ve Değerlendirme
Sınav (Yazılı Sınav / Test: Doğru-Yanlış Testi, Çoktan Seçmeli Testi, Kısa Cevaplı Test, Eşleştirmeli Test)
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 14 | 3 | 42 |
| Ara Sınav | 1 | 5 | 5 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 1 | 5 | 5 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Dersin Yapısı ve Programın Gözden Geçirilmesi | - |
| 2 | İslamiyet Öncesi Türk Sanatı - Türk Sanatının Kökenleri | Dündar, A., (Ed.), (2019), Aslanapa, O., (2016), Taşağıl, A., (2024) |
| 3 | İslamiyet Öncesi Türk Sanatı | Dündar, A., (Ed.), (2019), Aslanapa, O., (2016), Taşağıl, A., (2024), Çoruhlu, Y., (2003) |
| 4 | İslam Sanatına Giriş | Dündar, A., (Ed.), (2019), Grabar, O., (2022) |
| 5 | Erken Dönem İslam Sanatı | Dündar, A., (Ed.), (2019), Grabar, O., (2004), Ettinghausen, R., Grabar, O., & Jenkins, M. (2003) |
| 6 | İslam ve Türkler | Dündar, A., (Ed.), (2019), Aslanapa, O., (2016), Ettinghausen, R., Grabar, O., & Jenkins, M. (2003) |
| 7 | İslam ve İran | Dündar, A., (Ed.), (2019), Aslanapa, O., (2016), Ettinghausen, R., Grabar, O., & Jenkins, M. (2003) |
| 8 | Ara sınav | - |
| 9 | İslam ve Anadolu - (Anadolu Selçuklu Dönemi) | Dündar, A., (Ed.), (2019), Aslanapa, O., (2016) |
| 10 | İslam ve Anadolu - (Beylikler Dönemi) | Dündar, A., (Ed.), (2019), Aslanapa, O., (2016) |
| 11 | Erken Dönem Osmanlı Mimarisi | Dündar, A., (Ed.), (2019), Aslanapa, O., (2016) |
| 12 | Klasik Dönem Osmanlı Mimarisi | Necipoğlu, G., (2013), Dündar, A., (Ed.), (2019), Aslanapa, O., (2016) |
| 13 | Osmanlı Süsleme ve Uygulama Sanatları | Dündar, A., (Ed.), (2019), Mahir, B., (2018) |
| 14 | Osmanlı Süsleme ve Uygulama Sanatları | Dündar, A., (Ed.), (2019) |
| 15 | Final | - |