Sağlık Bilimleri Fakültesi · Sosyal Hizmet · Lisans
Dersin Amacı
Bu dersimizin amacı; İleri Sosyal Hizmet Uygulama Alanları perspektifinde “Evrensel Temel İnsan Hak ve Özgürlükler” konusu Eko-Sistem bağlamında eklektik boyutlarda ele alınarak; Uluslararası sosyal hizmet uygulamaların küresel boyutlarda nelere dikkat çektiği uygulama ve örneklemeler boyutu ile işlenmektedir.
Sosyal hizmetlerin teorik anlamda neneleri kapsadığı hususları, ileri sosyal hizmet uygulamaları dikkate alınarak hizmetlerin farklı uygulama alanları üzerinden yorumlamalar yapılmaktadır. Sosyal hizmet; sanayileşme, endüstrileşme, dijitalleşme ve ekonomik gelişmelerin insan yaşamını nedenli etkilediği, bio-psiko-sosyal varlık olan insanın nedenli mevcut sistemler kapsamında araçsallaştırıldığı, değersizleştirildiği konuları ele alınarak, ileri sosyal hizmet uygulamaların bu huşlarda ne türden iyileştirmelere neden olabildiği konuları işlenmektedir.
Mikro organizma olan insan, belirlenen müfredat bağlamında mezzo ve makro ulusal ve uluslararası boyutları ile ele alınıp ileri sosyal hizmet uygulamaları perspektifinde değerlendirilmektedir. Bu bağlamda sosyal hizmet perspektifi; disipliner anlamda sağlık, psikoloji, sanatsal boyutları ile ele alınarak, orduda/askerde, adliye ve hapishanelerde, sanat ve sinema sektöründe, doğa ve hayvanlar ile geliştirilmiş sosyal hizmet konuları oldukça önem arz eden çalışmalar arasında yer almaktadır.
Ders İçeriği
Bu dersimizin içeriği; “İleri Sosyal Hizmet Uygulama Alanları” nelerdir? “Evrensel Temel İnsan Hak ve Özgürlükler” konusunda Eko-Sistem ilişkilerinin önemi, Uluslararası sosyal hizmet uygulamalarında insan, toplum ve çevre duyarlılığı nasıl geliştirilmektedir. Türkiye dışında sosyal hizmet alanında ne türden uygulamalar vardır?
İleri sosyal hizmet uygulama alanlarında farklılıklar nelerdir ve ne şekilde uygulanmaktadır. Hızla Sanayileşme, endüstrileşme, dijitalleşme ve ekonomik hızlı gelişimlerin dönüştürdüğü ve geliştirdiği birey/insan yaşamının, din/maneviyat, toplum/çevre ve doğa/tabiat ile birlikte yaşarken ne türden sosyal hizmet çalışmalarına ihtiyaç duyulmaktadır. İleri sosyal hizmetlerde disipliner sosyal hizmetlerin ne türden yeni enstrümanlar geliştirerek toplum sorunlarına yaklaşabilmektedir. Mikro, mezzo ve makro düzeyde ileri sosyal hizmet uygulamaların birey, aile, kurum ve toplumu nasıl güçlendirebileceği, yeni yaklaşımların yenilikleri ve farklı çözümlere odaklanmayı kazandıracağı konuları ele alınmaktadır.
Zorunlu Kaynaklar
ADAMS, Robert; DOMİNELLE, Lena; PAYNE, Malcom, 2009, Sosyal Hizmet, Temel Alanlar ve Eleştirel Tartışmalar, Nika Yayınları, Ankara
AVCI Ülcay Ecenur, 2023, 17. Bölüm Dı̇sı̇plı̇nlerarası Adlı̇ Sosyal Hı̇zmet
BEKİ Feyza, 2023, 5. Bölüm: Klı̇nı̇k Psı̇kolojı̇ ve Klı̇nı̇k Sosyal Hı̇zmet İlı̇şkı̇sı̇
CANATAN, Kadir, 2014, İnsan Fenomeni, İnsan Doğası Hakkında Dini ve Felsefi Soruşturmalar, Açılım Kitap / Pınar Yayınları, İstanbul
CEYLAN Harun, 2023, 7. Bölüm Manevı̇ Sosyal Hı̇zmet ve Uygulama Alanı
ERKOÇ Beyza, 2023, 4. Bölüm: Disiplinlerarası Perspektiften Sağlık ve Sosyal Hizmet
GENCER, Tahir Emre; CILGA, İbrahim, 2017, Sosyal Hizmeti Yeniden Düşünmek / Sosyal Çalışmalar üzerine Eleştirel Tartışmalar, Nika Yayınları, Ankara
GEDİK, Mehmet, 2020, Sağlık Bilimlerinde Multidisipliner Araştırmalar 3 – “Sağlık Bilimleri Sosyal Hizmet ve Holistik Yaklaşım, İstanbul: Efe Akademi Yayınları, s. 9-34.
GEDİK, Mehmet, 2021, AHSEN-Sosyal Hizmet Modeli, İslâmi Sosyal Hizmet Yaklaşımı, İstanbul: Efe Akademi Yayınları.
GEDİK, Mehmet, 2021, Sosyal, Beşerî ve İdari Bilimler Temel Alanında Akademik Çalışmalar II – “İnsan Hakları Bağlamında Gerontolojik Sosyal Hizmet ve Yaşlılık”, İstanbul: Artikel Akademi, s.9-44.
GEDİK, Mehmet, 2023, Disiplinlerarası Sosyal Hizmet Holistik Perspektif – “Disiplinlerarası Sosyal Hizmet Holistik Yaklaşım”, Ankara: Nobel Yayınları.
İNAM Abdulhalim, SEYİS Nagihan, 2023, 21. Bölüm Avrupa (Belçı̇ka) Cezaevlerı̇nde Manevı̇ Destek Hı̇zmetlerı̇
KALEBAŞI Adem, 2023, 6. Bölüm: Dı̇sı̇plı̇nlerarası Ruh Sağlığı ve Sosyal Hı̇zmet
KESEN Hesna; CEYLAN Harun, 2923, 18. Bölüm Tarı̇hsel Gelı̇şı̇m ve İşlevsel Boyutlarıyla Orduda Sosyal Hı̇zmet Uygulamaları
SCHUON, Frıthjof, 2015, Manevi Perspektifler, İnsan Yayınları, İstanbul
SHEAFOR, Bradford W.; HOREJSİ, Charles J., 2015, Sosyal Hizmet Uygulaması "Temel Teknikler ve İlkeler, Nika Yayınevi
ŞENGÜL Halil, BULUT Arzu, 2023, 4. Bölüm: Tıbbı̇ Sosyal Hı̇zmet
TEATER, Barbara, 2015, Sosyal Hizmet Kuram ve Yöntemleri / Uygulama İçin Bir Giriş, Nika Yayınları, Ankara
THOMPSON, Nail, 2016, Kuram ve Uygulamada Sosyal Hizmeti Anlamak, Dipnot Yayınları, Ankara
ZASTOW, Charles; KIRST-ASHMAN, Karen K., 2016, İnsan Davranışı ve Sosyal Çevre-I, Bebeklik-Çocukluk-Ergenlik, Nika Yayınevi, Ankara
Önerilen Kaynaklar
Sosyal Hizmetin Küresel Tanımı, 2014, Ifsw Genel Kurulu, Iassw
https://www.ifsw.org/tr/what-is-social-work/global-definition-of-social-work/
GEDİK, Mehmet: Sosyal Hizmetlerde “Hak Temelli” Yaklaşım, Çekmece İZÜ Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt 8: Sayı:16 2020: 28-57.
AĞILKAYA-ŞAHİN, Z., Hristiyan Gelenekte Manevi Bakımın Teorik Temelleri , DOI 10.12738/spc.2016.1.0002, Şubat 2016, 1(1) 47-77
Ağılkaya-Şahin, Z. (2016). Hristiyan gelenekte manevi bakımın teorik temelleri. Spiritual Psychology and Counseling, 1, 47-77. http://dx.doi.org/10.12738/spc.2016.1.0002
https://www.sosyalhizmetuzmani.org/pskyatri_sh_uygulamalari.htm
Açıklamalar
SHZ 408 / “İleri Sosyal Hizmet Uygulama Alanları“ derslerine; bir sonraki hafta için belirtilmiş olan “Ön Hazırlık“ başlıkları verilmiş olan içerikler dikkate alınarak öğrenciler derse ön hazırlıklı olarak geleceklerdir.
SHZ 408 / “İleri Sosyal Hizmet Uygulama Alanları“ dersleri her dersin işlenmesi sonrasında KBS’den (Kampüs Bilgi Sistemi) “Materyal” bölümünden ulaşılabilecektir.
Kurallar
Derslere Katılıma İlişkin Hatırlatmalar:
- İlgili bu derse %70 devam / katılım zorunluluğu vardır.
- Ara sınava kadar (8. Hafta) %70’in altında kalan ders katılımları, belirlenen ders notu üzerinden (-10%) olarak kesinti yapılacaktır.
- Ara sınava kadar (8. Hafta) %50'in altında kalan ders katılımları, belirlenen ders notu üzerinden (-20%) kesinti yapılacaktır.
- Final sınavına kadar (16. Hafta) iki dönemin toplamı %70’in altında kalan ders katılımları, toplam katılım oranının hiçbir mazeret bildirmeden (geçerli bir rapor) %70’in altında kalması durumunda öğrencinin ödevi geçersiz sayılabilecektir. Bu durumda öğrencinin bir gurup içerisinde yer almış olması yeterli bir sebep sayılmayacaktır.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Ders konusuna ilişkin öğrenme çıktıları; Öğrenciye “İleri Sosyal Hizmet Uygulama Alanları” nelerdir? derslere ilişkin öğrenme süreci tamamlandığında sosyal hizmetler bağlamında İleri Sosyal Hizmetlerin farklı hangi alanları kapsadığı, uygulamalı bir
- İleri sosyal hizmet perspektifinde sosyal hizmet mesleğine ilişkin temel kavramların güncel eklektik uygulama yöntemlerine ilişkin bilgiye sahip olma.
- Sosyal hizmet alanında edinilen teorik bilgilerin ve pratik (uygulama) becerilerin disipliner ilişkiler dikkate alınarak uygulama perspektiflerinin geliştirilmesi.
- Eko-Sistem” bağlamında felsefi ve antropolojik temeler üzerinden yorumlanarak ileri sosyal hizmet ilişkilerinin anlamlaştırılması.
- İleri sosyal hizmet bağlamında “Temel Haklar” kavramının “hak” ve “lütuf” temellilik üzerinden uygulama karşılaştırmaları.
- Ulusal ve uluslararası ileri sosyal hizmet uygulamaların küresel anlamda karşılaştırılmaları. Dijitalleşme ve medya o Endüstriyel sosyal hizmet o Sağlık, psikoloji ve farklı disiplinlerde sosyal hizmet uygulamaları. o Doğa, toplum ve çevre ile so
- İnsanın Eko-Sistem bağlamında mikro-organizma olarak sürdürülebilir bir yaşama sahip olabilmesi.
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 15 | 2 | 30 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 15 | 3 | 45 |
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 2 | 20 | 40 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 1 | 1 | 1 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Tanışma / Oryantasyon Dönem Ders İçeriklerinin (Ders Bilgi Formu) Tanıtılması Dönem Ara ve Final Sınav Bilgilendirmeleri | Ön hazırlık gerekmiyor |
| 2 | İleri Sosyal Hizmet Uygulamalarına Giriş Eko-Sistem Bağlamında İleri Sosyal Hizmet Uygulamaları Uluslararası Sosyal Hizmet Uygulamaları. | Eko-Sistem ve Sosyal Hizmet |
| 3 | İleri Sosyal Hizmet ve İnsan Hakları En Değerli Varlık Olarak İnsan İnsan ve Hak Kavramı / Vecibe/Hak Temelli Yaklaşım. | İnsan Nedir? Sosyal insan nedir? Hak ve Vecibe/Hak nedir? |
| 4 | Disiplinlerarası Holistik (Bütüncül) Sosyal Hizmet Sosyal Hizmetlerin Diğer Disiplinlerle Olan İlişkileri. | Holizm, Holistik Yaklaşım? |
| 5 | Sosyal Hizmet ve Din/Maneviyat İlişkisi | Biyo-psiko-sosyal varlık olarak insanın din-maneviyat gereksinimi |
| 6 | Endüstriyel Sosyal Hizmet ve Teknoloji | Endüstriyel alanda teknolojik gelişmeler ve sosyal hizmet |
| 7 | Dijital yapılanmalar ve İleri Sosyal Hizmet Yaklaşımları İşletmelerde / Fabrikalarda Sosyal Hizmet. | İleri Sosyal Hizmet ve dijital gelişim. |
| 8 | Vize Sınav Haftası | Vize Sınavı Hazırlıkları |
| 9 | Dijital Yapılanma ve İleri Sosyal Hizmet Yaklaşımları İleri Sosyal Hizmet ve Sanal Gerçeklilik Yapay Zekâ ve Sosyal Hizmet Uygulamaları Teknolojinin Sosyal Hizmet Alanlarında Kullanımı. | İleri Sosyal Hizmet uygulamalarında Sanal Gerçeklilik. |
| 10 | Tıbbi ve Sağlık Sektöründe Sosyal Hizmet Uygulamaları Hastanelerde Destek/Bakım Uygulamaları Palyatif Destek/Bakım Uygulamaları Gündüzlü ve Yatılı Destek/Bakım Kurumlarında Evlerde Destek/Bakım Uygulamaları. | Sağlık sektöründe İleri Sosyal Hizmet Uygulamaları |
| 11 | Sağlık ve Psikiyatrik Sektöründe Sosyal Hizmet Uygulamaları Psikiyatrik Sosyal Hizmet Amaçları-Rolleri Sorumlulukları Psikiyatri ve Sosyal Hizmet Uygulamaları Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmet Uzmanlarının Rol ve Sorumlulukları. | Psikiyatrik sektöründe İleri Sosyal Hizmet Uygulamaları. |
| 12 | İleri Sosyal Hizmet Alanları I Doğa ve Sosyal Hizmet Uygulamaları Doğaya Yönelik Sosyal Sorumluluk Projeleri Hayvan ve İnsan Arasındaki Bağ Temelli Sosyal Hizmet Hayvanlara Yönelik Sosyal Sorumluluk Projeleri Gözden Kaçırılan Bağımlılıklar. Estetik Bağımlılık ve Sosyal Hizmet Alanları. Estetik Bağımlılığına Yönelik Sosyal Sorumluluk Projeleri. | İleri Sosyal Hizmet Alanlarını nasıl yorumlarız. |
| 13 | İleri Sosyal Hizmet Alanları II Orduda (Asker ve Yakınlarıyla) Sosyal Hizmet Adli Sosyal Hizmet Hapishanelerde Sosyal Hizmet. | Adli, hapishane ve orduda (askeriye) sosyal hizmet uygulamaları. |
| 14 | İleri Sosyal Hizmet Alanları III Sanat Terapisi ve Sosyal Hizmet. | İleri Sosyal Hizmet uygulamalarda Sanat Terapisi ilişkileri. |
| 15 | Dönem Derslerinin Değerlendirilmesi Derste Neler Öğrendik, Ders Çıktıları. | Ön hazırlık gerekmiyor |
| 16 | Tahmini Final Sınavı | Final Sınavı Hazırlıkları |