Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi · Mimarlık · Lisans
Dersin Amacı
Bu ders sağlıklı, güvenli ve estetik bir yapı elde etmek için, yapıyı etkiyen rüzgâr, su, ısı, gürültü vb. faktörlere karşı uygun yapı elemanları tasarlama ve detaylandırma becerisi kazandırmayı amaçlamaktadır. Dersin bir başka amacı, yapı elemanı tasarımında Türk geleneksel yapım tekniklerinin çağa uyarlanması ve geliştirilmesi imkânlarını değerlendirmektir.
Ders İçeriği
Bu ders genel olarak binanın döşeme ve merdiven bileşenlerinin yapı (strüktürel) ve yapım (konstrüksiyonel) ilkeleriyle ilgilidir. Bu derste, yapı elemanlarının tasarımı ve detaylandırılması ele alınmaktadır.
Zorunlu Kaynaklar
Cansun, M.O., Akyürek, M.E. (2023). Yapı Elemanları-II: Döşeme ve Merdiven. İstanbul: İZÜ Yayınları.
Önerilen Kaynaklar
Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği, 30113, 2017.
Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği, EK: Deprem Etkisi Altında Binaların Tasarımı İçin Esaslar, 2018.
Binalarda Isı Yalıtımı Yönetmeliği, 27019, 2008.
Binalarda Su Yalıtımı Yönetmeliği, 30223, 2017.
Binaların Gürültüye Karşı Korunması Hakkında Yönetmelik, 30082, 2017.
Otopark Yönetmeliği, 30340, 2018.
Walter R., Jaggard Francis E. Drury Architectural Building Construction: Volume 1: Text Book for the Architectural and Building Student Cambridge University Press. Angliya, Kembridj, 2013.
Francis D.K. Ching Building Construction Illustrated 5 th Edition Wiley; 5 edition. SShA, 2014.
Eldem, S., Yapı, Birsen Kitapevi Yayınları, İstanbul, 1973.
Toydemir, N., Gürdal, E., Tanaçan, L., Yapı Elemanı Tasarımında Malzeme, İstanbul, 2011.
Soygeniş, M., Yapı: 2-3-4, Birsen Yayınevi, İstanbul, 2014.
Erten, E., Mimarlıkta Yapı-Yapım, Birsen Yayınevi, İstanbul, 2018
Açıklamalar
1.Ara sınav günü, saati ve yeri Dekanlık tarafından ilan edilecektir.
- Uygulamalar belirtilen ders anlatımın konusu kapsamında yapılacaktır. Uygulama teslim tarihi ayrıca duyurulacaktır.
- Kısa sınavlar, sınavdan bir hafta önce öğrencilere ilan edilecektir. Kısa sınavların hangi konuyu kapsadığı bu duyuruda belirtilecektir.
- Final teslimi dönem içerisinde yapılan 6 uygulamanın, dönem içerisinde yapılan proje dersi kapsamında yer alan proje üzerinden uygulanmış 6 konu başlığını içeren kapsamda, uygulamanın teorik çerçevesi ve uygulamanın projedeki yeri ifade edilerek her bir uygulama konu başlığı için 1 adet A3/B2 pafta olacak şekilde yapılacaktır. Teslimler hem dijital hem de fiziki olarak alınacaktır.
- Final teslimi ödev olduğundan ve teslim proje gibi olduğundan dersin bütünlemesi yoktur.
Kurallar
- Devam: Yönetmeliğe göre bir öğrenci toplam ders saatinin % 70’ine devam etmemesi halinde dersten devamsızlık alır (DZ) ve başarısız olur.
- Geç Gelme: Sınıfa sadece gelmeniz değil vakitlice saatinde ders katılmanız beklenmektedir. Unutmayın ki 3 derse geç gelme 1 tam devamsızlık olarak sayılacaktır. Derse geç gelme şöyle tanımlanmaktır: Ders hocasının sınıf yoklamasını alması ve dersin ilk 10 dakikasından sonra derse katılmak
- Yardım Almak: Ders esnasında ya da görüşme saatlerinde dersle ilgili sorularınızı sorup konuyu vaktinde öğrenmeniz eğitiminiz için önemlidir. Öğrencilerimizin, gerektiği hallerde, yardım almalarını tavsiye ediyoruz.
- Akademik dürüstlük: Dersin notuna konu olacak çalışmalarda tamamen kendi gayret ve eseriniz olması beklenmektedir. İntihal, kopyalama gibi gayri ahlaki durumlarda İZÜ’nun ilgili yönetmeliği gereği disiplin soruşturması açılıp gerekli cezai müeyyidelere tabii olursunuz
- Bu izlencede belirtilen değerlendirmeler sabit olup, not yükseltme amaçlı herhangi bir ekstra telafi ölçme yapılmayacaktır.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Taşıyıcı sistem tipi, malzeme seçimi ve kullanılan yapım sistemine göre yapı elemanlarını tasarlama ve detaylandırabilir
- Mekânlar yük, yangın, su, ısı, ses gibi etkilere karşı korunmasını ve estetik bir görünüm elde edilmesini sağlayacak şekilde düşeyde (döşeme) bölümlendirir
- Düşey sirkülasyon elemanları ergonomi ve antropometri koşulları, yapım sistemi, yapı malzemesi ve statik davranışa göre uygulamalı şekilde kavrar
- Geleneksel yapım tekniklerinin çağın gereklerine göre uyarlar ve geliştirir
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 15 | 4 | 60 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 14 | 1 | 14 |
| Ara Sınav | 1 | 2 | 2 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 11 | 2 | 22 |
| Final | 1 | 2 | 2 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Döşemenin tanımı; biçimi, konumu, görevi, üretim şekli ve malzemesine göre sınıflandırılması. Ahşap kirişli döşemeler; kılıç demiri, çelikleme ve mesnetleme. | Yok. |
| 2 | Ahşap döşeme kirişlerinin birbirine eklenmesi. Ahşap kirişli döşemelerde su, ısı, ses yalıtımı ve kaplamalar. | Kısa uygulama-1: Şeması verilen bir ahşap döşemenin TBDY’ye göre tasarlanması. |
| 3 | Betonarme döşemeler; kirişli-kirişsiz ve düşük plak döşemelerin tasarlanması ve boyutlandırılması. | Kısa uygulama-2: Şeması verilen kirişli plak döşemenin TBDY’ye göre boyutlandırılıp tasarlanması. |
| 4 | Betonarme nervürlü, asmolen ve kasetli döşemelerin tasarlanması ve boyutlandırılması. | Kısa Uygulama-3: Şeması verilen bir asmolen döşemenin kalıp planının çizilmesi. |
| 5 | Betonarme döşemelerin su, ısı ve ses gibi dış etkenlerden korunması ve kaplanması. | Kısa uygulama-4: Bir oda ve banyodan geçen betonarme döşemenin detaylandırılması. |
| 6 | Hafif ve ağır çelik binalarda döşemeler. Trapezli kompozit döşemede yalıtım ve kaplamalar. | Kısa uygulama-5: Şeması verilen bir çelik döşemenin plan ve kesitinin çizilmesi. |
| 7 | 1. Kapsamlı uygulama: Şeması verilen binanın karma konstrüksiyonlu kalıp (döşeme) planının çizilmesi. | 1. Kapsamlı uygulama |
| 8 | Ara Sınav | Ara Sınav |
| 9 | Düşey sirkülasyon araçları; merdiven, rampa, asansör vb. hakkında genel bilgiler. Merdivenin fonksiyonu; boyutlandırma ve kol adedine ve doğrultusuna göre plan tipleri. | Yok. |
| 10 | Döner merdivenin tasarımı, geometrik dengelenmesi ve boyutlandırılması. | Kısa uygulama-6: Düz ve döner kollu merdivenin planda dengelendirilmesi. |
| 11 | Ahşap merdivenin konstrüksiyonu; mesnetleme, birleşme ve kaplamalar. | Kısa uygulama-7: Ahşap limon kirişli merdivenin düğüm noktalarının çizilmesi. |
| 12 | Betonarme merdivenin konstrüksiyonu; taşıyıcıların konumlandırılması ve merdivenin mesnetlenmesi. | Kısa uygulama-8: İki kollu dökme betonarme merdivenin plan ve kesitinin çizilmesi. |
| 13 | Betonarme merdivenin biçim, korkuluk, küpeşte ve kaplamalara göre detaylandırılması. | Kısa uygulama-9: Betonarme merdivenin düğüm noktalarının çizilmesi. |
| 14 | Çelik merdivenin konstrüksiyonu; limon kiriş ve basamak tipleri, basamak-kiriş birleşimleri ve kaplamalar. | Kısa uygulama-10: Betonarme döşemeli binada çelik merdivenin plan ve kesitinin çizilmesi. |
| 15 | 2. Kapsamlı uygulama: Şeması verilen iki katlı bir binanın betonarme döşemesi ve merdivenini içeren bir sistem kesitinin çizilmesi. | 2. Kapsamlı uygulama |
| 16 | Final Sınavı | Final Sınavı |