Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi · Bilgisayar Mühendisliği · Lisans
Dersin Amacı
Bu dersin amacı, metin, görüntü, ses ve video gibi medya türlerinin sayısal ortamda nasıl temsil edildiğini ve işlendiğini kavramsal düzeyde öğretmektir. Ders kapsamında sayısallaştırma, insan algısının medya işleme üzerindeki etkileri, medya ön işleme ve sıkıştırma yaklaşımları, kalite değerlendirme ve medya güvenliği konuları ele alınarak, öğrencilerin medya verisini algısal ve sistem odaklı bir bakış açısıyla değerlendirebilmeleri hedeflenmektedir.
Ders İçeriği
Bu derste sayısal medya kavramı ve medya türleri, analogdan sayısala dönüşüm, örnekleme ve bit derinliği, görüntü, ses ve video verilerinin sayısal temsili incelenmektedir. Medya ön işleme ve sıkıştırma yaklaşımları kavramsal düzeyde ele alınmakta; algısal sıkıştırma, medya kalitesi değerlendirme yöntemleri ve medya güvenliği konularına yer verilmektedir. Ayrıca çok modlu medya sistemleri ve medya verisinin yapay zekâ uygulamalarındaki rolü ele alınmaktadır.
Zorunlu Kaynaklar
Ders Slaytları, Steinmetz, R., & Nahrstedt, K. (2004). Multimedia Systems: Algorithms, Standards, and Industry Practices. Prentice Hall.
Önerilen Kaynaklar
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Sayısal medya türlerini (metin, görüntü, ses ve video) temel temsil biçimleri ve kullanım amaçları açısından tanımlar.
- Sayısallaştırma sürecinin (örnekleme, nicemleme ve bit derinliği) medya kalitesi ve veri boyutu üzerindeki etkilerini analiz eder.
- İnsan algısının (görsel ve işitsel) medya işleme ve sıkıştırma kararları üzerindeki rolünü yorumlar.
- Görüntü, ses ve video verileri için kullanılan temel ön işleme ve sıkıştırma yaklaşımlarını kavramsal düzeyde karşılaştırır.
- Medya kalitesini, öznel ve nesnel ölçütler bağlamında değerlendirir ve kalite ile güvenilirlik arasındaki ilişkiyi açıklar.
- Çok modlu medya sistemlerinde, medya verisinin yapay zeka uygulamaları ve medya güvenliği açısından neden kritik olduğunu açıklar.
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 14 | 3 | 42 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 0 | 0 | 0 |
| Ara Sınav | 1 | 2 | 2 |
| Kısa Sınav | 2 | 1 | 2 |
| Ödev | 3 | 3 | 9 |
| Uygulama | 1 | 10 | 10 |
| Final | 1 | 2 | 2 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Sayısal Medya İşlemeye Giriş (Medya ve Sayısal Medya Kavramları, Medya İşleme Algoritmaları) | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 2 | Sayısallaştırma ve Temel Temsil Kavramları | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 3 | İnsan Algısı ve Medya (Görsel, işitsel algı, sınırlamalar) | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 4 | Sayısal Görüntü Temsili | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 5 | Sayısal Ses Temsili | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 6 | Video Temsili ve Zaman Boyutu (Kare Hızı, Hareket algısı, çözünürlük, video formatları, container kavramları) | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 7 | Medya Ön İşleme (Görüntü üzerine) | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 8 | Vize Sınavı | |
| 9 | Medya Sıkıştırmaya Giriş (Gereksinimi, Kayıplı-kayıpsız sıkıştırma yaklaşımları) | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 10 | Görüntü ve Video Sıkıştırma | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 11 | Konuşma ve Ses İşleme | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 12 | Ses Kodlama ve Algısal Yaklaşımlar (Algısal Ses Kodlama, MP3,AAC Codec Mantığı) | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 13 | Video Kodlama Sistemleri | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 14 | Medya Kalitesi, Güvenilirlik ve Medya Güvenliği | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 15 | Çok Modlu Medya ve Yapay Zeka | Ders notları ve kaynak kitapların ilgili bölümleri |
| 16 | Final Sınavı |