Lisansüstü Eğitim Enstitüsü · İslam Tarihi ve Sanatları · Lisansüstü
Dersin Amacı
Edebiyat, bir milletin kendine mahsus özelliklerinin en önemli belgesidir. Milletlerin hayatını, tarih içerisinde aldığı durumu, fikir ve sanatlarının geçirdiği değişimi edebiyat tarihlerinden öğrenmek mümkündür. Her yeni fikir ve sanat atılımı, bağlı olduğu milletin, yani medeniyet dünyasının genel karakteriyle yakından ilgilidir.
Bu ders, Türk edebiyatının temel özelliklerini belirlemeyi, beslendiği kaynakları, dayandığı estetik anlayışı değerlendirmeyi; bu edebiyatın geliştiği sosyal ve kültürel ortamı tanımayı, bize yön veren eserleri anlayıp yorumlamayı hedefler.
Ders İçeriği
Türk İslam Edebiyatı derslerinde, Türklerin İslam’ı kabul etmelerinden başlayarak klasik formlar içinde Tanzimat Dönemi’ne ve oradan da çeşitli değişiklerle günümüze kadar ulaşan din ağırlıklı edebî ürünler ve bunları ortaya koyan yazar ve şairler incelenecektir. Kur’ân-ı Kerim, hadisler ile Kısâs-ı Enbiyâlar (Siyerler ve diğer peygamberlerin kıssaları), Tasavvuf (Umumî tasavvuf, Tarikat-Tekke Edebiyatı ve Menâkıb-ı Evliyâ), devrin ilimleri, yerli malzeme ve İran Edebiyatı bu edebiyatın kaynaklarıdır. Arapça, Farsça ve dinî ilimler ile bu ilimlere ait ıstılahlar da dersin konuları arasındadır.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- 2. Türk İslam edebiyatının beslendiği kaynakları, dayandığı estetik anlayışı değerlendirilir.
- 3. Türk İslam edebiyatının geliştiği sosyal ve kültürel ortamı tanır.
- 1. Türk İslam edebiyatının temel özellikleri öğrenir.
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 14 | 3 | 42 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 14 | 6 | 84 |
| Ara Sınav | 1 | 18 | 18 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 0 | 0 | 0 |
| Final | 1 | 40 | 40 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Türk İslam Edebiyatının Tanımı ve Muhtevası | İSLAMİ TÜRK EDEBİYATI¨ İSMİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME |
| 2 | Divan Edebiyatı | Divan Edebiyatı-Mehmet Çavuşoğlu |
| 3 | Aşk | Klasik Türk Şiirinde Aşkın Dönüştürücü Gücü ve Günümüzdeki Aşk Algısı- Gamze Demirel Tasavvufta Aşk ve Marifet -İhsan Soysaldı Vuslat Yolculuğu- Cemal Kurnaz |
| 4 | Aşkın Okunmaz Kıyıları | Osmanlı Şiirinde Aşk’a Dair Ahmet Atilla Şentürk Muhammet Nur Doğan- Aşk Üzerine |
| 5 | Divan Şiirinde Güzellik Unsurları | Sevgilinin Güzellik Unsurlarından Saç ve Saçın Âşık Üzerindeki Etkisi-Kürşat Şamil Şahin Klasik Türk Şiirinde Bedenin Harflere Yansıması-Ömer Savran |
| 6 | Divan Şiirinde Kuşlar | Mantıku't-Tayr TDV İslam Ansiklopedisi |
| 7 | Tasavvuf ve Semboller | Tasavvufta Kuş Sembolü-Ethem Cebecioğlu |
| 8 | Ara Sınav | Ara Sınav |
| 9 | Divan Şiirinde Çiçekler | Klasik Türk Şiirinde Duyguların Dili Yavuz Bayram |
| 10 | Divan Şiirinde Mitolojik Unsurlar | Güneşin Atları-Ozan Kolbaş Bâki Divanında Efsanevi ve Mitolojik Kahramanlar Tolga Öntürk |
| 11 | Divan Şiirinde Musiki | Divan Şiirinde Musiki İle İlgili Unsurların Kullanımı -Nejat Sefercioğlu- |
| 12 | Divan Şiirinde Burçlar ve Yıldızlar | Divan Şiirinde Burçlar ve Yıldızlar |
| 13 | Sunum | Sunum |
| 14 | Sunum | Sunum |
| 15 | Final | Final |


