İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi · Görsel İletişim Tasarımı · Lisans
Dersin Amacı
Tipografi, görsel iletişim tasarımının ayrılmaz bir parçasıdır. Etkili bir görsel tasarım; açık, net ve anlaşılır bir dilin yazınsal ifadesi olmadan gerçekleşemez. Bu derste dil ve iletişimin ayrılmaz bir bütün olduğu gerçeğinden hareketle; dilin ve alfabelerin ortaya çıkması ve yazınsal dilin karakteristikleştirilmesi noktasında, tipografinin matbaanın bulunmasından önceki ve sonraki süreçlerde iletişimde üstlendiği rolün kavranması amaçlanmaktadır. Ayrıca geçmişten günümüze tipografinin teknik ve estetik olarak uğradığı değişimlerin, tasarımsal değer algılarının ve tipografik tasarım kurallarının kavranması ve tasarımlardaki tipografik unsurların doğru, etkili ve estetik kullanımına yönelik bilgi ve beceri kazanımı amaçlanmaktadır.
Ders İçeriği
Yazı ve Dil, Tipografik değerler (temeller), Harf Biçimleri, Kelimeler ve Paragraflar, yazının kullanımı.
Zorunlu Kaynaklar
Tipografinin Temelleri, Gavin Ambrose/ Paul Harris
Grafik Tasarımda Tipografi, Gavin Ambrose/ Paul Harris
Kaligrafik ve Tipografik Deneysel Tasarımlar, Namık Kemal Sarıkavak
Modern Sanat ve Yeni Tipografi , Emre Becer
Çağdaş Tipografinin Temelleri, Namık Kemal Sarıkavak
Computer Arts Collection TYPOGRPHY, Vol 1 Part 2
Kurallar
Teorik ve uygulamalı ders içeriğine sahip bu derste başarı için etkin bir devamlılık esastır. Öğrencilerin sahip olduğu ön bilgi ve araştırmaları ile ders işleyişinde aktif olmaları öğreten ve öğrenen etkinliği açısından oldukça önemlidir.
Dersin Öğrenme Çıktıları
- Alfabenin ortaya çıkışı ve yazı dilinin gelişimsel süreçlerinin kavranması.
- Yazının karakterleri, fontlar, x-yüksekliği, göreli ve mutlak ölçüler vb gibi tipografinin temel unsurlarının kavranması
- Yazı aileleri, yazını ağırlığı, noktalama ve imla işaretlerinin kullanımı gibi unsurların kavranması
- Karakter boşluklaması, özel karakter dizileri ve özel karakterler, diftonglar, italik ve yatık gibi temel değerlerin kavranması
- Yazının sınıflandırılması ve gazete yazı yüzlerinin kavranması.
- Sayfayı bölmek, altın oran ve standart kağıt ölçülerinin öğrenilmesi.
Temel Alan Dağılımı
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Ölçme ve Değerlendirme
AKTS / İş Yükü
| Etkinlik | Sayı | Süre (saat) | Toplam İş Yükü |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav Haftası Dahil) | 16 | 3 | 48 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi | 0 | 0 | 0 |
| Ara Sınav | 1 | 3 | 3 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 | 0 |
| Uygulama | 3 | 3 | 9 |
| Final | 1 | 3 | 3 |
Ders Akışı
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Alfabe, Erken baskı, 1800'lü yıllar ve Sanat ve Zanaat Hareketi | Okuma-araştırma |
| 2 | Erken 20.yüzyıl tipografik gelişim süreç ve örnekleri, 1950, 1960, 1970, 1980, 1990 ve 2000 ve sonrası tipografik tasarım ve gelişim süreçleri. | Okuma-Araştırma |
| 3 | Yazı karakteri ve fontlar, yazı karakteri anatomisi, göreli ve mutlak ölçüler ve X-yüksekliği | Okuma- Araştırma |
| 4 | Temel Terminoloji, büyük ve küçük harfler, en ölçeği, taban çizgisi | Okuma-Araştırma |
| 5 | Fibonacci dizisi, tasarımda altın oran kullanımı, sayfa bölümü. | Okuma -Araştırma |
| 6 | Yazı aileleri ve yazı ağırlık çeşitleri | Okuma-Araştırma |
| 7 | Yazı aileleri ve yazı ağırlık çeşitleri | Okuma-Araştırma |
| 8 | Vize Haftası | Okuma-Araştırma |
| 9 | Tipografik tasarımda Kesirler, üst imler ve alt imler, rakamlar, vurgu imleri ve noktalama kullanımı ve örnek incelemsi | Okuma-Araştırma |
| 10 | Birleştirmeli Yazılar, çift ünlüler ve tırnaksız logolar, italik ve yatık yazı kullanımı ve yazı sınıflandırma sistemleri / Örnek inceleme | Okuma-Araştırma |
| 11 | Gazete yazı yüzleri ve tipografik tasarım hataları inceleme. | Okuma-Araştırma |
| 12 | Tipografik tasarım ve kompozisyon uygulamaları | Araştırma-İnceleme |
| 13 | Tipografik tasarım ve kompozisyon uygulamaları | Araştırma-İnceleme |
| 14 | Tipografik yüzey düzenleme ve yüksek baskı uygulamaları | Araştırma-İnceleme |
| 15 | Tipografik yüzey düzenleme ve yüksek baskı uygulamaları | Araştırma-İnceleme |
| 16 | Final Haftası | Okuma-Araştırma |